سیاتیک مجموعه ای از نشانه هاست که سبب بروز درد در ناحیه پشت و پاها می شوند. این درد با عصب سیاتیک که بزرگترین عصب بدن انسان است، ارتباط دارد. اعصاب سیاتیک در دو طرف بدن قرار دارند و از ناحیه تحتانی پشت، یا خیلی تخصصی تر بگوییم، ازناحیه کمر و خاجی ستون مهره ها شروع می شوند. این اعصاب سه رشته دارند و در ناحیه قدامی عضله پیریفورمیس (Piriformis) در ناحیه پشت به هم متصل می شوند.

سیاتیک به درد ناحیه تحتانی پشت و پاها گفته می شود. به طور معمول درد فقط در یک طرف بدن حس می شود. ممکنست که درد بر اثر آسیب دیدگی اعصاب سیاتیک یا نوعی تحریک عصب ایجاد شود. عصب ممکنست به سبب بیرون زدگی دیسک، تنگی کانال نخاعی، سندرم پیریفورمیس، اختلال در عملکرد مفصل ساکروایلیاک، نقاط حساس و بارداری تحریک شود. دردعصب با همه ی فعالیت های روزمره ی فرد تداخل ایجاد کرده و در برخی از موارد بسیار شدید ظاهر می شود. به طور معمول بروز نشانه ها به مدت 4 تا 6 هفته طول می کشد.

اعصاب سیاتیک از فضای بین مهره ای ستون فقرات خارج می شوند. آن ها به طناب نخاعی متصلند و اعصاب خروجی از طناب نخاعی به شمار می آیند. این اعصاب بر اساس محل خروجشان نامگذاری می شوند. عصبی که از بین مهر های 4 و 5 کمری خارج می شود عصب سیاتیک L4 نام دارد. عصبی که از بین مهره ی 5 کمری و 1 خاجی خارج می شود عصب سیاتیک L5 نام دارد و عصب S1 هم از مهره خاجی منشاء می گیرد. این سه رشته عصب نزدیک عضله ای با نام عضله پیریفورمیس به هم متصل می شوند و به سمت پایین حرکت کرده و سرتاسر طول پاها را طی می کنند. پس از رسیدن به پشت زانو به دو شاخه تقسیم می شوند، که یکی از آن ها عصب درشت نی و دیگری عصب نازک نی است. عصب درشت نی از پشت پا حرکت کرده و به درون پاشنه و کف پا نفوذ می کند. عصب نازک نی هم از زانو و قسمت قدامی پاها حرکت کرده و به انگشتان پا می رسد.عصب سیاتیک در همه نواحی ران و عضلات رکبی (Hamstring) و ناحیه تحتانی پاها نفوذ می کند.

نوروپاتی (NEVROPATHY) یا اختلال در عملکرد عصب سیاتیک علت بروز سیاتیک یا درد ناحیه پشت (کمر) و پاهاست. نوروپاتی عصب سیاتیک نوروپاتی محیطی به شمار آمده و به سبب بیرون زدگی دیسک یا سایر انواع آسیب دیدگی های عصب سیاتیک پدید می آید. شرایطی که در آن فقط یک عصب درگیر باشد مانند عصب سیاتیک، به نام مونو - نوروپاتی شناخته می شود. گاهی اوقات ممکنست عصب درشت نی یا عصب نازک نی آسیب دیده باشند. علت اصلی بروز آسیب دیدگی ها تروما یا تصادفات است.

مهم ترین عارضه ی ناشی از سیاتیک از دست رفتن حس بخشی از پا یا همه ی نواحی پاهاست. به طور معمول سیاتیک یک طرفه است، یعنی حس یکی از پاها از بین می رود. آسیب دیدگی های تکراری پاها یکی دیگر از عوارض این بیماریست. اگر سیاتیک درمان نشود قابلیت حرکتی پا از دست می رود که یکی دیگر از عوارض این بیماریست. عوارض جانبی ناشی از مصرف داروها را هم می توان به شمار آورد.
 

ادامه این موضوع

پیشگیری در سیاتیک

تمرین برای بیماران مبتلا به سیاتیک بر اساس علت بروز درد تجویز می شود و در اصل با انجام تست اسفینکس تعیین می گردد. وضعیت بدنی مناسب در مبتلایان به سیاتیک شامل حفظ انحنای ستون مهره هادر حالت نشسته، ایستاده و خوابیده است.

تسکین و درمان سیاتیک

مزیت مهم سياتيک این است که به خودی خود التیام می یابد. درد به مدت 6 تا 12 ماه بروزکرده اما رفته رفته از میزان آن کاسته می شود تا این که به طور کامل از بین می رود. روش های درمانی برای مقابله با درد سیاتیک عبارتند از : تزریق استروئید بین دیسکی، الکتروترموپلاستی، نوکلئوپلاستی با RF و مصرف داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی و غیره.

تشخیص و بررسی سیاتیک

این عارضه در سن 30 تا 50 سالگی بروز می کند. عصب سیاتیک بلندترین عصب بدن انسان است که عضلات پشت زانو و ناحیه تحتانی پا را پوشش می دهد. بنابراین درد می تواند در هر جایی در این مسیر احساس شود. سیاتیک بر اثر محدود شدن حرکت ستون فقرات که ممکنست بر اثر اسپاسم یا گرفتگی عضلات ایجاد شده باشد بروز کند.

جراحی سیاتیک

لامینکتومی ( برداشتن همه ی لامینا ) یا لامینوتومی ( برداشتن بخشی از لامینا ) یک نوع عمل جراحی است که در مورد سیاتیک کاربرد دارد و به منظور کاهش فشار روی طناب نخاعی انجام می شود. این جراحی در اصل در ناحیه تحتانی پشت انجام می شود تا میزان فشار روی عصب کاهش یابد. میکرو دیسککتومی هم عمل جراحی ستون فقرات با کمک میکروسکوپ است.

درمان های جایگزین و تکمیلی برای سیاتیک

علاوه بر درمان های پزشکی رایج، روش های درمانی جایگزینی هم برای درمان سیاتیک وجود دارد. اصلی ترین گزینه ها عبارتند از: طب سوزنی، ماساژ درمانی، کایروپراکتیک و سایر تمرین های ساده ی ورزشی.

سازگاری با سیاتیک

اگر مبتلا به سیاتیک هستید باید نکاتی را رعایت کنید. درد را با انجام تمرین های مناسب کنترل کنید. وضعیت بدن باید اصلاح شود. وضعیت بدنی مناسب هم باید تمرین شود. درحین راه رفتن، نشستن و خوابیدن باید وضعیت بدنی بیمار اصلاح شود. در حال راه رفتن باید سر را بالا و راست نگه دارد، پشت هم باید در وضعیت راست قرار گیرد.

سیاتیک - عوامل خطر

عوامل خطر متعددی برای بروز سیاتیک وجود دارد. نشانه ها در گروه سنی 30 تا 50 سال دیده می شود. انجام فعالیت های روزانه و شغلی با بروز رادیکولوپاتی رابطه مستقیم دارد.

سیاتیک پاها

سیاتیک بر اثر فشرده شدن اعصاب یا عضلات سیاتیک هم بروز کند. سیاتیک به طور طبیعی از ناحیه باسن شروع شده و به سمت پایین حرکت کرده و در ناحیه خلفی پا و کف پا به روی پا انتشار می یابد. شدت درد بستگی به نوع فعالیت و کار شخص دارد و با انجام فعالیت بدنی شدت می یابد.

عصب سیاتیک

سیاتیک به طور معمول بر اثر فشرده شدن یا التهاب عصب سیاتیک بروز می کند. سیاتیک سبب بروز ضعف، نیش زدن، بی حسی در ناحیه تحتانی پشت، پشت ران ها و عضلات ساق پا می شود.

علل بروز سیاتیک

علل اصلی بروز سیاتیک، ضربه و تصادف است که به اعصاب سیاتیک صدمه می زند یا فشرده شدن مهره ها و آسیب دیدگی عصب سیاتیک. نیشگون گرفتن عصب سیاتیک، اختلالات ستون فقرات که به عصب سیاتیک فشار وارد می کند، دیسک متورم یا دیسک بیرون زده ی کمری و سایر علل هم در بروز آن دخالت دارند.

نشانه های سیاتیک

سیاتیک شامل مجموعه ای از نشانه هاست که به بروز درد در ناحیه پشت (کمر) و پاها منجر می شود. آسیب دیدگی یا تحریک اعصاب سیاتیک سبب بروز این درد می شود.

Top