آنمی یا کم خونی یکی از رایج ترین بیماری های خون است که با کاهش مقدار هموگلوبین یا تعداد اریتروسایت ها (سلول های قرمز خون) مشخص می گردد. در برخی از موارد معلوم می شود که فرد هم کمبود هموگلوبین دارد و هم با کاهش تعداد اریتروسایت ها روبه روست. هموگلوبین پروتئینی است که اکسیژن را به اعضای دیگر بدن انتقال می دهد. شدت آنمی براساس میزان اکسیژنی که به سلول ها می رسد تعیین می گردد. بخش زیادی ازهموگلوبین را آهن تشکیل می دهد. همچنین، آهن نقش مهمی در تولید اریتروسایت ها ایفا می کند. بنا براین، کمبود این ماده ی معدنی در بدن می تواند به بروز آنمی بیانجامد.

آنمی به سه علت ممکنست بروز کند: اول از همه، آنمی به سبب از دست دادن مقادیر زیاد خون (که هموراژی نامیده می شود) بروز می کند. دومی علت بروز آنمی از بین رفتن یا انهدام سلول های خونی است. انهدام سلول های خون همولیز نامیده می شود. سومین علت بروز آنمی کاهش میزان تولید سلول های قرمز خون است. روند تولید سلول های قرمز خون هماتوپوئز نامیده می شود که با کم شدن میزان آهن خون، آنمی ناشی از فقر آهن بروز می کند.

آنمی یکی از رایج ترین بیماری های خونی است. لازمست که زنان نشانه های حاکی از بروز آنمی را بشناسند تا بتوانند در مراحل اولیه آن را تشخیص دهند. آنمی انواع مختلفی دارد که هریک از آن ها با نام فاکتور خاصی شناخته شده است.

از آن جا که نشانه ها واضح نیستند، این اختلال خونی در بیشتر موارد ناشناخته باقی می ماند. نشانه های حاکی از بروز آنمی عبارتند از: کوتاه شدن تنفس، خستگی، تپش قلب و حتی نارسایی قلبی. رنگ پریدگی یکی از علائم قابل مشاهده ی این بیماری به شمار می رود و پزشکان آن را مبنایی برای تشخیص بیماری قرار می دهند. به منظور تشخیص آنمی، پزشکان برای فردی که نشانه های بیماری را ذکر کند آزمایش خون درخواست می کنند. این آزمایش اطلاعات مهمی را در باره تعداد سلول های قرمز خون، ابعاد اریتروسایت ها و غلظت هموگلوبین به دست می دهد. ممکنست پارامتر های دیگر ی هم مورد آزمایش قرار گیرد اما این سه مورد مهم ترین بخش آزمایش خون است.

به محض تشخیص بیماری، پزشکان نحوه ی درمان بیمار را شرح می دهند. اول از همه، باید علت بروز آنمی توضیح داده شود تا درمان بیماری نتیجه ی بهتری بدهد. از آن جا که کمبود آهن رایج ترین علت بروز آنمی است، درمان این عارضه تجویز آهن و مهم تر از همه مصرف مکمل های حاوی آهن را در بر می گیرد. در بیشتر موارد، این عارضه به راحتی درمان می شود مگر آن که بیماری های وخیم دیگری سبب بروز آنمی شده باشد. ویتامین ث میزان جذب آهن را افزایش می دهد. در نتیجه، به علاوه بر مصرف مکمل های حاوی آهن، بیمار مبتلا به آنمی فقر آهن باید در رژیم درمانی خود ویتامین ث هم داشته باشد. روند خونسازی یا هماتوپوئز با مصرف برخی از پروتئین های نوترکیب مانند آلفا پروتئین بهبود می یابد. آنمی بیماری پیشرونده ایست و اگر درمان نشود وخامت پیدا می کند. پس بهترست که به محض تشخیص آن، درمان را شروع کنیم.
 

ادامه این موضوع

آزمایش های تشخیصی آنمی و پیشگیری

پیشگیری از بروز آنمی کار ساده ایست و باید از دستورات پزشک پیروی کرد، آنمی به ندرت به شکل شدید و خطرناک بروز می کند. نوزادانی که از شیر مادر تغذیه می کنند آهن کافی دریافت نمی کنند. مصرف شیر گاو علاوه بر شیر مادر می تواند از بروز آنمی فقر آهن در نوزادان پیشگیری کند. لازم به ذکر است که مصرف شیر گاو به عنوان مکمل برای نوزادان باید از سن 1 سالگی به بعد در نظر گرفته شود.

آنمی آپلاستیک

موثرترین درمان برای آنمی آپلاستیک، پیوند مغز استخوان است. اما امکان پس زدن و نپذیرفتن پیوند وجود دارد. به منظور جلوگیری از بروز عفونت، آنتی بیوتیک تجویز می شود. اگر بیماری بر اثر قرار گرفتن در معرض اشعه یا مواد شیمیایی ایجاد شده باشد، قرار نگرفتن در معرض این عوامل وضعیت بیمار را بهتر می کند.

آنمی پرنیشیوز

آنمی پرنیشیوز و یا آنمی بدخیم در اثر کمبود ویتامین B12 در بدن رخ می دهد. برای جذب این ویتامین می بایست گلیکوپروتئینی به نام فاکتور داخلی از سلول های جداره ی معده تولید شود تا بتواند این ویتامین را حمل کند. در این نوع کم خونی، اختلال در تولید حامل ویتامین، وجود دارد.

آنمی داسی شکل

یکی از انواع کم خونی که با شکل غیر عادی گلبول های قرمز تظاهر می کند، کم خونی داسی شکل می باشد. گلبول های قرمز دیگر مقعر الطرفین نبوده و به شکل داس هستند، پس ممکن است در رگ های ریز گیر کنند و اختلال اکسیژن رسانی به بافت ها ایجاد شود.

آنمی فقر آهن

کم خونی فقر آهن شایع ترین نوع کم خونی می باشد. می دانیم که هموگلوبین دو جزء دارد، یکی پروتئینی به نام گلوبین و دیگری ماده ی معدنی به نام آهن. اگر آهن به هر دلیلی به اندازه کافی در دسترس بدن قرار نگیرد، کم خونی فقر آهن ظاهر می شود.

آنمی مزمن

آنمی مزمن را نمی توان یک بیماری بر شمرد. در بیشتر موقعیت ها تشخیص آنمی مزمن حاکی از ابتلا به بیماری دیگر است. در این مورد اختلال در تعداد سلول های قرمز خون ایجاد می شود، یعنی تعداد آن ها کاهش می یابد.

آنمی یا کم خونی همولیتیک

همولیز به معنای تجزیه ی هموگلوبین می باشد. در آنمی های همولیتیک، به دنبال تجزیه ی هموگلوبین، تعداد گلبول های قرمز هم کاهش می یابد.

انواع آنمی

بیش از یک نوع آنمی وجود دارد. طبقه بندی آنمی بر اساس معیار های متعددی انجام می شود. لازمست که برخی از متغیر ها برای شناسایی نوع آنمی در فرد مبتلا بررسی شود. در بررسی تشخیصی تعیین تعداد رتیکولوسایت ها ی خون بیمار نقش مهمی دارد.

تشخیص آنمی

مهم ترین آزمایشی که جهت تشخیص آنمی باید انجام شود آزمایش خون است. ابتدا شمارش سلول های خون بررسی می شود. اگر تعداد سلول های قرمز خون کم باشد یعنی ابتلا به عارضه ی دیگری سبب بروز آنمی شده است. در این مرحله از تشخیص، مقدار هموگلوبین (پروتئین حاوی آهن) باید اندازه گیری شود.

درمان آنمی

اگر بیماری آنمی بر اثر فقر آهن به وجود آمده است، روش درمانی آنمی باید شامل مصرف آهن خوراکی باشد. به بیماران توصیه می شود که مکمل های حاوی آهن را مصرف کنند. ویتامین ث هم در جذب آهن نقش مهمی دارد. درنتیجه باید رژیم درمانی بیمار مکمل های حاوی ویتامین ث را هم در بر داشته باشد. این روش درمانی در مورد آنمی فقر آهن موثر و موفقیت آمیز خواهد بود.

علائم و نشانه های آنمی

یکی از نشانه های آنمی، از حال رفتن و بیحالی است. خستگی هم براثر کمبود انرژی عارض می شود. کمبود انرژی براثر کمبود برخی از پروتئین ها ی مورد نیاز در اکسیژن رسانی توسط آهن هم ایجاد می شود.

علل آنمی

شناسایی عوامل بروز آنمی بسیار با اهمیت است زیرا درمان بیماری بستگی زیادی به علت بروز آن دارد. همچنین شناسایی علت های بروز بیماری به پیشگیری از آن کمک می کند.

Top