بیش از یک نوع آنمی وجود دارد. طبقه بندی آنمی بر اساس معیار های متعددی انجام می شود. لازمست که برخی از متغیر ها برای شناسایی نوع آنمی در فرد مبتلا بررسی شود. در بررسی تشخیصی تعیین تعداد رتیکولوسایت ها ی خون بیمار نقش مهمی دارد. رتیکولوسیت های خون به سلول های قرمز تبدیل می شوند. در نتیجه، تعداد اریتروسایت ها مشخص کننده ی تعداد رتیکولوسایت های خون است. به علاوه، روند تولید و انهدام رتیکولوسایت ها بر تعداد سلول های قرمز خون تاثیر می گذارد. اگر میزان لاکتات دهیدروژناز خون بالا برود حاکی از اینست که سلول های قرمز درحال از بین رفتن هستند. بررسی این مورد هم در تشخیص نوع آنمی بسیار مهم است.

تعداد رتیکولوسایت های تولید شده نشان می دهد که بروز آنمی ناشی از کاهش تعداد سلول های قرمز ارتباطی با همولیز خون یا هموراژی ندارد. بدین ترتیب یکی از انواع سه گانه آنمی تشخیص داده می شود. نوع اول آنمی به نام آنمی ماکروسایتیک است که بر اثر کمبود ویتامین ب 12 یا اسید فولیک بروز می کند. این عارضه به سبب جذب ناکافی یا سوء جذب پدید می آید. علت دیگر مسبب بروز این نوع آنمی مصرف الکل است. مصرف برخی از داروها نسخه برداری DNA را متوقف کرده و ممکنست در بروز این نوع آنمی نقش داشته باشند. در این نوع آنمی میزان MCV یا حجم متوسط سلول های قرمز افزایش می یابد و به 100 می رسد.

نوع دوم آنمی به نام آنمی نورموسایتیک معروف است. ویژگی تشخیصی آن تعیین حجم متوسط سلول های قرمز (MCV) است که بین 80 تا 100 گزارش می شود. این شاخص حاکی از طبیعی بودن MCV است و علت بروز آنمی را باید در احتمال از دست دادن خون یا اختلال در کار مغز استخوان پی گیری کرد.
 نوع سوم آنمی میکروسایتیک نام دارد که در آن شاخص MCV کمتر از 80 گزارش شده است. یعنی تولید هموگلوبین علت اصلی بروز این نوع آنمی است. انواع مختلفی از آنمی میکروسایتیک وجود دارد. رایج ترین آن ها آنمی فقر آهن است. نوع دیگر این نوع بیماری، آنمی سیکل سل یا داسی شکل است. که البته موروثی است. بیماری تالاسمی هم از انواع آنمی میکروسایتیک به شمار می رود.

نوع دیگر آنمی، آنمی دیمورفیک نام دارد. این نوع آنمی وقتی بروز می کند که دو نوع آنمی یاد شده در بالا، یعنی آنمی میکروسایتیک و نورموسایتیک با هم بروز کند. در این نوع خاص سلول های قرمز خون اندازه های مختلفی دارند.

علاوه بر آنمی سیکل سل، نوع دیگری از آنمی هم به صورت وراثتی منتقل می شود که آنمی فانکونی نام دارد. آنمی همولیتیک از انواع شدید و خطرناک آنمی است و ممکنست علت بروز ان اتو ایمیون، موروثی یا مکانیکی باشد. علاوه بر این ها، نوع دیگری از آنمی وجود دارد که به نام آنمی همولیتیک اتوایمیون گرم معروفست. در این نوع آنمی، اریتروسایت ها تحت حملات اتوایمیون قرار می گیرند.

هریک از انواع آنمی ویژگی های خاص خود را دارد که به علت بروز بیماری یا نشانه ها بستگی دارد. تعیین نوع آنمی به طور دقیق اهمیت بسیاری دارد. زیرا درمان بیماری پس از تشخیص صحیح امکان پذیرست و یا باید اختلال خونی را مشخص نمود یا عامل بروز آنمی را برطرف ساخت.
 

ادامه این موضوع

آنمی

آنمی یا کم خونی یکی از رایج ترین بیماری های خون است که با کاهش مقدار هموگلوبین یا تعداد اریتروسایت ها مشخص می گردد. در برخی از موارد معلوم می شود که فرد هم کمبود هموگلوبین دارد و هم با کاهش تعداد اریتروسایت ها روبه روست.

آزمایش های تشخیصی آنمی و پیشگیری

پیشگیری از بروز آنمی کار ساده ایست و باید از دستورات پزشک پیروی کرد، آنمی به ندرت به شکل شدید و خطرناک بروز می کند. نوزادانی که از شیر مادر تغذیه می کنند آهن کافی دریافت نمی کنند. مصرف شیر گاو علاوه بر شیر مادر می تواند از بروز آنمی فقر آهن در نوزادان پیشگیری کند. لازم به ذکر است که مصرف شیر گاو به عنوان مکمل برای نوزادان باید از سن 1 سالگی به بعد در نظر گرفته شود.

آنمی آپلاستیک

موثرترین درمان برای آنمی آپلاستیک، پیوند مغز استخوان است. اما امکان پس زدن و نپذیرفتن پیوند وجود دارد. به منظور جلوگیری از بروز عفونت، آنتی بیوتیک تجویز می شود. اگر بیماری بر اثر قرار گرفتن در معرض اشعه یا مواد شیمیایی ایجاد شده باشد، قرار نگرفتن در معرض این عوامل وضعیت بیمار را بهتر می کند.

آنمی پرنیشیوز

آنمی پرنیشیوز و یا آنمی بدخیم در اثر کمبود ویتامین B12 در بدن رخ می دهد. برای جذب این ویتامین می بایست گلیکوپروتئینی به نام فاکتور داخلی از سلول های جداره ی معده تولید شود تا بتواند این ویتامین را حمل کند. در این نوع کم خونی، اختلال در تولید حامل ویتامین، وجود دارد.

آنمی داسی شکل

یکی از انواع کم خونی که با شکل غیر عادی گلبول های قرمز تظاهر می کند، کم خونی داسی شکل می باشد. گلبول های قرمز دیگر مقعر الطرفین نبوده و به شکل داس هستند، پس ممکن است در رگ های ریز گیر کنند و اختلال اکسیژن رسانی به بافت ها ایجاد شود.

آنمی فقر آهن

کم خونی فقر آهن شایع ترین نوع کم خونی می باشد. می دانیم که هموگلوبین دو جزء دارد، یکی پروتئینی به نام گلوبین و دیگری ماده ی معدنی به نام آهن. اگر آهن به هر دلیلی به اندازه کافی در دسترس بدن قرار نگیرد، کم خونی فقر آهن ظاهر می شود.

آنمی مزمن

آنمی مزمن را نمی توان یک بیماری بر شمرد. در بیشتر موقعیت ها تشخیص آنمی مزمن حاکی از ابتلا به بیماری دیگر است. در این مورد اختلال در تعداد سلول های قرمز خون ایجاد می شود، یعنی تعداد آن ها کاهش می یابد.

آنمی یا کم خونی همولیتیک

همولیز به معنای تجزیه ی هموگلوبین می باشد. در آنمی های همولیتیک، به دنبال تجزیه ی هموگلوبین، تعداد گلبول های قرمز هم کاهش می یابد.

تشخیص آنمی

مهم ترین آزمایشی که جهت تشخیص آنمی باید انجام شود آزمایش خون است. ابتدا شمارش سلول های خون بررسی می شود. اگر تعداد سلول های قرمز خون کم باشد یعنی ابتلا به عارضه ی دیگری سبب بروز آنمی شده است. در این مرحله از تشخیص، مقدار هموگلوبین (پروتئین حاوی آهن) باید اندازه گیری شود.

درمان آنمی

اگر بیماری آنمی بر اثر فقر آهن به وجود آمده است، روش درمانی آنمی باید شامل مصرف آهن خوراکی باشد. به بیماران توصیه می شود که مکمل های حاوی آهن را مصرف کنند. ویتامین ث هم در جذب آهن نقش مهمی دارد. درنتیجه باید رژیم درمانی بیمار مکمل های حاوی ویتامین ث را هم در بر داشته باشد. این روش درمانی در مورد آنمی فقر آهن موثر و موفقیت آمیز خواهد بود.

علائم و نشانه های آنمی

یکی از نشانه های آنمی، از حال رفتن و بیحالی است. خستگی هم براثر کمبود انرژی عارض می شود. کمبود انرژی براثر کمبود برخی از پروتئین ها ی مورد نیاز در اکسیژن رسانی توسط آهن هم ایجاد می شود.

علل آنمی

شناسایی عوامل بروز آنمی بسیار با اهمیت است زیرا درمان بیماری بستگی زیادی به علت بروز آن دارد. همچنین شناسایی علت های بروز بیماری به پیشگیری از آن کمک می کند.

Top