بروز اسکیزوفرنی را نمی توان فقط به یک عامل نسبت داد ،زیرا عوامل مختلفی در بروز این عارضه دخالت دارند. از جمله عوامل ژنتیکی، هورمونی، روانی و حتی شرایط محیطی که بر ساختار شیمیایی مغز تاثیر می گذارند ، زمینه را برای بروز این بیماری فراهم می کنند. 

عوامل مختلف موثری که در بروز اسکیزوفرنی نقش دارند عبارتند از:

وراثت 

یافته های حاصل از مطالعات گوناگون نشان می دهد که اسکیزوفرنی یک بیماری موروثی است و از نسلی به نسل دیگر منتقل می شود. به نظر می رسد افرادی که خویشاوندان درجه یک آن ها به بیماری اسکیزوفرنی مبتلا هستند بیشتر از سایرین در معرض ابتلا به این بیماری قرار دارند. حتی ابتلای خویشاوندان درجه دو هم به این بیماری ،احتمال بروز آن را در خانواده افزایش می دهد. احتمال ابتلا به بیماری در دو قلوها 40 تا 70 درصد بیشتر از سایرین است. هر یک از سلول های بدن 23 عدد کروموزوم دارد که محل استقرار ژن هاست. یافته های پژوهشی حاکی از آن است که بعضی از ژن ها در بروز این بیماری دخالت دارند. هرچند با بررسی ژنتیکی نمی توان پیش بینی کرد که چه کسی مبتلا می شود ، چرا که فقط  ژن ها عامل بروز بیماری نیستند. در اصل رابطه بین ژن های عامل بیماری با عوامل محیطی است که سبب بروز بیماری می شود.
به هر حال وراثت نمی تواند علت بروز همه موارد این بیماری را توجیه کند. 60 درصد از مبتلایان به اسکیزوفرنی ، در خانواده این بیماری را به صورت موروثی نداشته اند . عوامل متعددی از جمله ابتلا به عفونت های ویروسی ، سوء تغذیه در دوران جنینی، مشکلات هنگام تولد و تحمل شرایط سخت و طاقت فرسا در بروز این بیماری دخالت دارند.

عوامل بیماری زا

بررسی شواهد به صورت تصادفی نشان می دهد که ابتلا به عفونت های ویروسی می تواند به بروز اسکیزوفرنی بیانجامد. بر اساس یافته های حاصل از مطالعات می توان گفت که شرایط زندگی در این مورد نقش مهمی ایفا می کند:

  •  مشخص شده است که موارد ابتلا به اسکیزوفرنی در افرادی که در زمستان به دنیا آمده اند بیشتر است. در این فصل ابتلا به بیماری های ویروسی شایع تر است و میزان شیوع نسبت به مواقع دیگر 8 درصد بیشتر است.
  •  افرادی که به مدت طولانی در شهرها ساکن می شوند بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری قرار دارند.
  •  خطر بروز اسکیزوفرنی در خانواده های پرجمعیتی که فاصله سنی بین فرزندانشان کم است، بیشتر گزارش شده است ، زیرا تماس با عوامل بیماری زا در سال های اول زندگی به پیشرفت بیماری کمک می کند.
  • حاملگی و ویروس ها : قرار گرفتن در معرض ویروس بیماری هایی مانند سرخک، آبله مرغان و غیره در دوران بارداری احتمال ابتلای نوزاد به این بیماری را افزایش می دهد.
  • به نظر می رسد که ویروس های خاصی از خانواده رتروویروس HERV-W  مسئول بروز 30 تا 40 درصد از موارد شدید اسکیزوفرنی می باشد.
  • اسکیزوفرنی و توکسوپلاسموز: بررسی ها وجود رابطه بین اسکیزوفرنی و توکسوپلاسموز را تایید نموده است. توکسوپلاسموز یک بیماری انگلی است که توسط گربه و حیوانات اهلی دیگر منتقل می شود. عامل بیماری در سیستم عصبی به صورت نهفته باقی می ماند و به مرور زمان به سمت مغز حرکت می کند. مبتلایان به اسکیزوفرنی که قبلا با این ویروس آلوده شده اند، در درمان با داروی کلوزاپین (Clozapine) واکنش شدید نشان می دهند، هرچند این موضوع هنوز به اثبات نرسیده است.
زمان تولد  

پژوهشگران معتقدند که مشکلات حین تولد در بروز اسکیزوفرنی تاثیرگذار است. نوزادانی که در هنگام تولد با مشکل رو به رو می شوند اکسیژن کمی به مغزشان می رسد ، در نتیجه سیستم عصبی در مغز نوزاد تحت تاثیر قرار می گیرد. علاوه بر این، عوامل دیگری از جمله طولانی شدن مدت وضع حمل، خونریزی در دوران بارداری، کم وزن بودن نوزاد هم در بروز این بیماری موثر است.

عوامل روانی  

پژوهش ها نشان داده است که قرار گرفتن در شرایط سخت می تواند این بیماری را فعال یا تشدید نماید. مشخص شده است که لب های قدامی مغز در این بیماری درگیر می شوند و این قسمت از مغز با تنش های محیطی واکنش شدید نشان می دهد. از آن جا که نشانه های بیماری اسکیزوفرنی با واکنش های منفی خانواده و دوستان فرد روبه رو می شود، بازخوردهای منفی، فشار روی مغز را تشدید کرده و بر وخامت بیماری می افزاید. پژوهشگران معتقدند عواملی از قبیل از دست دادن والدین در سنین پایین بر اثر مرگ یا طلاق و انتقادات اعضای خانواده منجر به تفکرات نامنظمی می شود که زمینه ساز بروز اختلالات روانی مانند اسکیزوفرنی است.  

 

ادامه این موضوع

اسکیزوفرنی

بیماری اسکیزوفرنی نوعی اختلال در عملکرد مغز است. مبتلایان به این بیماری دچار توهم و هذیان شده و صداهایی را می شنوند که وجود خارجی ندارد. آن ها نسبت به دیگران شکاک هستند و فکر می کنند دیگران قصد آزار و اذیت آن ها را دارند.

آزمون های تشخیصی اسکیزوفرنی و پیشگیری از بروز آن

یکی از راههای تشخیصی بیماری اسکیزوفرنی انجام آزمون WCST است و SIPS است. بررسی ها نشان می دهد افزایش میزان کورتیزول و تستوسترون در سنین نزدیک به 20 سالگی مقدار DHEA را کاهش داده و سبب کاهش رشد و تکامل مغز می شود.

اسکیزوفرنی در کودکان

بیماری اسکیزوفرنی در کودکان و نوجوانان به ندرت دیده می شود و شایع ترین زمان بروز آن در دوران نوجوانی است. نشانه های این بیماری تفکرات عجیب و غریب، هذیان های شنوایی، بینایی، چشایی و احساسی هستند.

انواع بیماری اسکیزوفرنی

بیماری اسکیزوفرنی به چندین شکل بروز می کند. از جمله انواع پارانوییدی، کاتاتونیکی، سازمان پریش، باقیمانده و حالتی که فرد مبتلا انزوا طلب و درونگرا می شود. انواع پیچیده تر این بیماری نیز وجود دارد که جهت تشخیص بررسی های بیشتری می طلبد.

تشخیص بیماری اسکیزوفرنی

بیماری اسکیزوفرنی نشانه هایی دارد که در بیماری های دیگر هم دیده می شود. بدین ترتیب لازم است که معاینه بیمار به طور دقیق توسط پزشک متخصص انجام گیرد تا سایر موارد مشابه رد شود.

حقایقی درباره بیماری اسکیزوفرنی (روان گسیختگی)

جهت شناسایی آسیب شناسی، نوروفیزیولوژی و علل بیماری اسکیزوفرنی، اقدامات علمی پیچیده ای انجام گرفته است. اگر چه رابطه ی بین عوامل ژنتیک و غیر ژنتیک و بروز نشانه های بیماری هنوز مبهم و ناشناخته است ، اما مدارک معتبری وجود دارد که این موضوع را تایید می کنند.

درمان اسکیزوفرنی

برای درمان بیماری اسکیزوفرنی از روش های مختلفی از جمله روش، روان درمانی و روش های درمانی جایگزین استفاده می شود.

علائم و نشانه های بیماری اسکیزوفرنی

پژوهش ها نشان می دهد بروز برخی از نشانه ها در دوره کودکی می تواند به بروز بیماری اسکیزوفرنی دربزرگسالی بیانجامد. بر همین اساس حدود 30 تا 40 درصد از مبتلایان به اسکیزوفرنی در دوره کودکی تا سن 11 سالگی ، بروزعلائم روانپریشی را ذکر نموده اند.

Top