این اختلال، چه نوع مشکلی است؟

بوی بد دهان وضعیتی است که با بوی نامطبوعی همراه است. این اختلال به عنوان هالیتوزیس هم شناخته می شود. این اختلال بر اساس علت زمینه ساز آن، به صورت گهگاه و یا در طی دوره ی طولانی رخ می دهد.

میلیون ها باکتری در دهان زندگی می کنند، بویژه در خلف زبان. در بسیاری از افراد، علل اولیه ای برای بوی بدن دهان وجود دارد. وضعیت گرم و مرطوب دهان برای رشد این باکتری ها مناسب است. اکثر موارد بوی  بد در هنگام استشمام، به دلایل خاصی  در دهان ایجاد می شوند.

در برخی از موارد، بوی بد دهان نسبتا عادی و طبیعی است. در این حالت معمولا از نظر سلامتی نگرانی ایجاد نمی شود. یکی از این موارد، بوی دهان در  هنگام صبح است. این حالت به علت تغییرات در دهان شما هنگام خواب رخ می دهد. با گذشت زمان، بزاق، غذاهای فاسد شده و بوها را  شستشو می دهد و  از بین می برد. در طول شب تولید بزاق کاهش می یابد. دهان شما خشک می شود و سلول های مرده به زبان شما و به داخل گونه ها می چسبند. هنگامی که باکتری به عنوان غذا از این سلول ها استفاده می کند، در دهان، بوی بدی ایجاد می شود.

به علاوه، بوی بد دهان می تواند به علل زیر هم رخ دهد

بهداشت ضعیف دندان– مسواک زدن و یا استفاده از نخ دندان در حد نادر و یا به طور نادرست، باعث می شود تا ذرات غذایی  که بین دندان ها گیر کرده اند، درون دهان فاسد شوند. سرانجام، بهداشت پائین دهان  باعث بیماری های اطراف دندان (لثه) (periodontal (gum) disease) می شود، که می تواند عاملی برای بوی بد دهان باشد.

عفونت های درون دهان- این موارد به علت وجود سوراخ (حفره) در دندان و یا بیماری لثه ای (بافت های اطراف دندانی) می باشند.

عفونت های دستگاه تنفسی_ عفونت های حلق، سینوس های مغزی و یا ریه.

منبع خارجی_ سیر، پیاز، قهوه، استعمال سیگار، تنباکو و توتون جویدنی. استعمال دخانیات و نوشیدن قهوه، چای و یا شراب قرمز با شروع بدرنگی دندان های شما ارتباط دارد.

خشکی دهان (گزروستوما) (xerostomia)_ علت آن ممکن است مشکلات غدد بزاقی، داروها و تنفس از راه دهان باشد. تعداد بسیار زیادی از داروهای تجویزی و داروهای بدون نسخه می توانند باعث خشکی دهان شوند.

بیماری_ دیابت، بیماری کبدی، بیماری کلیوی، بیماری ریوی، بیماری سینوس ها، بیماری ریفلاکس و سایر موارد.

بیماری روانپزشکی_ برخی افراد ممکن  است بر این باور باشند که دهانشان بوی بد می دهد، ولی اطرافیان آن ها این مسئله را ذکر نمی کنند. این حالت به عنوان  بوی بد دهان به صورت کاذب (هالیتوزیس کاذب) (pseudohalitosis)  تلقی می شود.

تشخیص

دندانپزشک و یا پزشک ممکن است در طی ویزیت بیمار در مطب متوجه بوی بد دهان وی شود. گاهی اوقات، بوی تنفس بیمار علت احتمالی این مشکل را مطرح می کند. برای مثال، تنفس با بوی میوه، ممکن است نشانه ای از دیابت کنترل نشده باشد. استشمام بوی شبیه ادرار، بویژه در فردی که در خطر بالای بیماری کلیوی قرار دارد، گاهی اوقات می تواند نشانه ی نارسایی کلیوی باشد.

دندانپزشک شما شرح حال پزشکی شما را برای وضعیت هایی که می توانند موجب بوی بد دهان شوند و از نظر داروهایی که می توانند موجب خشکی دهان شوند، بررسی و مرور می کند. همچنین دندانپزشک شما از شما در مورد رژیمتان، عادات فردی (استعمال دخانیات، جویدن توتون و تنباکو) و هر نوع علامتی سوال می پرسد. وی همچنین سوال می کند که چه کسی به شما گفته دهانتان بو می دهد و چه زمانی این مطلب را به شما گفته است.

دندانپزشک، دندان ها، لثه ها، دهان و غدد بزاقی شما را معاینه خواهد کرد. وی همچنین سر و گردن را بررسی می کند و تنفس شما را وقتی از راه بینی  و دهان بازدم انجام می دهید، ارزیابی می کند.

اگر علت زمینه ای این اختلال بیماری خاصی باشد، ممکن است دندانپزشک، شما را به پزشک خانواده ارجاع دهد. در موارد شدید بیماری لثه، دندانپزشک ممکن است شما را به متخصص لثه و بافت های اطراف دندانی ارجاع دهد. (دندانپزشکی که در مورد مشکلات لثه خبره است).

اگر پزشک به عفونت ریوی، دیابت، بیماری کلیوی، بیماری کبدی و یا سندرم شوگرن مشکوک باشد، شما به تست های تشخیصی نیاز خواهید داشت. نوع تستی که برای شما درخواست می شود به بیماری که به آن شک داریم، بستگی دارد. ممکن است برای شما آزمایشات خون، آزمایشات ادراری، بررسی با اشعه ایکس از قفسه سینه و یا سینوس ها و یا سایر تست ها انجام شود.

مدت زمان مورد انتظار

مدت زمانی که تنفس بدبو و بوی بد دهان طول می کشد، به علت زمینه ای آن بستگی دارد. برای مثال، هنگامی که این مشکل در نتیجه ی بهداشت پائین دندان باشد، مراقبت صحیح از دندان ها می تواند فورا فضای دهان را تازه کند. حتی پس از چند روز مسواک زدن و استفاده از نخ دندان، نتایج بهتری حاصل می شود.

بیماری های اطراف دندان (لثه ها) و آبسه دندانی هم فورا به درمان صحیح و مناسب دندان پاسخ می دهند. بوی بد تنفس و دهان به علت التهاب مزمن سینوس ها (سینوزیت مزمن) ممکن است دوباره برگردد، بویژه اگر به علت ناهنجاری ساختاری در سینوس ها باشد.

تنفس بدبو ناشی از بیماری ممکن است مشکل دراز مدتی باشد. این مشکل اغلب می تواند با مراقبت پزشکی صحیح و به جا کنترل شود.

پیشگیری

در مورد تنفس بدبو و بوی بد دهان به علت مشکلات دندانی می توان به راحتی با مراقبت صحیح در خانه و مراقبت پیشرفته از آن ها پیشگیری کرد.
  • پس از وعده های غذایی دندان ها، زبان و لثه های خود را تمیز کنید و مسواک بزنید و روزانه از نخ دندان استفاده کنید. اگر بوی بد دهان شما به علت مشکلات دندانی باشد، این مورد، مهمترین عامل می باشد.
  • اگر دندانپزشک شما تائید کرد، با دهان شویه ی مورد تائید آن را بشوئید.
  • برای معاینه و تمیز کردن دندان به طور منظم به دندانپزشک مراجعه کنید. (حداقل دو بار در سال)

همچنین روزانه با نوشیدن مقادیر فراوانی آب برای کمک به بدن در تولید بزاق، شما می توانید با بوی بد دهان و تنفس بدبو مقابله کنید. آب زدن گهگاه به دهان، ممکن است باعث شل شدن ذرات غذایی شود. آدامس های بدون قند و یا خوش بو کننده های دهانی بدون قند می توانند به حفظ تازگی و سلامت تنفس شما و پیشگیری از شکل گیری پلاک کمک کنند. ولی دقت کنید که مصرف مقادیر زیاد آدامس های بدون قند و / یا خوش بو کننده ها که در ترکیب آن ها سوربیتول وجود داشته باشد، ممکن است عوارض جانبی به دنبال داشته باشد. این عوارض شامل اسهال و نفخ می باشد.

درمان

درمان بوی بد دهان به علت زمینه ساز آن بستگی دارد.

چه زمانی با متخصص مشورت کنیم و با وی تماس بگیریم؟

اگر شما بوی بد دهان و تنفس بد بو دارید و همراه آن دندان هایتان شل شده و یا دردناک هستند، لثه ها متورمند و  ممکن است به راحتی خونریزی کنند، فورا با دندانپزشک خود تماس بگیرید. همچنین، اگر در پی این مشکل هر یک از علائم زیر را هم دارید، با پزشک خود تماس بگیرید:
  • تب
  • گلودرد
  • ترشح پشت حلق (PND)
  • ترشحات بی رنگ از بینی
  • سرفه ای که موکوس دارد.

حتی اگر شما هیچ یک از این علائم را هم ندارید، در صورتی که علی رغم رژیم خوب و بهداشت دهانی و دندانی مناسب، بوی بد دهان شما ادامه دارد، با پزشک و یا دندانپزشک خود تماس بگیرید.

گاهی اوقات بوی تنفس و بوی بد دهان می تواند نشانه ای باشد که وضعیت طبی حاضر نیازمند توجه فوری است. اگر شما مبتلا به دیابت، بیماری ریفلاکس (برگشت غذا از معده به مری (gastroesophageal reflux disease (GERD) و یا بیماری مزمن کلیوی و کبدی هستید، از پزشک خود سوال کنید چه نوع بوی بد دهانی ممکن است  نشانه این وضعیت شما باشد.

پروگنوز (پیش آگهی)

اگر شما به طرح درمانی پزشک و یا دندانپزشک خود پایبند و مقید باشید، معمولا بوی دهان و تنفس شما مطلوب و عالی خواهد بود.
 

ادامه این موضوع

اختلالات مفصل گیجگاهی فکی- تمپورومندیبولار

TMD با TMJ تفاوت دارد، اولی به بیماری و اختلال مفصل گیجگاهی-فکی اشاره دارد و دومی نام این مفصل است. این مفصل از نوع مفاصل لولایی است و امکان صحبت و جویدن و خمیازه کشیدن را به ما می دهد. این مفصل در اثر عواملی مثل ضربه، آرتروز و یا مشکلات دندانی و استرس آسیب می بیند.

لب شکری - شکاف کام

شکاف لب و کام از ناهنجاری های دهانی و صورتی جنین در حال نمو می باشند. این مالفورماسیون، یکسری علل ژنتیکی دارد، مثل وجود سابقه شکاف لب و یا کام در برادر، خواهر، والدین و خویشاوندان و یا عوامل محیطی مثل یکسری داروهایی که مادر در زمان بارداری مصرف کرده، مواجه جنین با ویروس و یا مواد شیمیایی. این اختلال در مواردی با سونوگرافی پیش از تولد قابل شناسایی است.

اختلالات مفصل تمپورومندیبولار- فکی–گیجگاهی

مفصل تمپورومندیبولار از یک طرف با فک تحتانی و از طرف دیگر با استخوان گیجگاهی ارتباط دارد. ویژگی منعطف آن، تکلم و جویدن و خمیازه را ممکن می سازد. درگیری های این مفصل شامل درد میوفاشیال، مشکلات دیسک و دررفتن فک و آرتریت می باشد.

اختلالات مفصل فکی – گیجگاهی چگونه تشخیص داده می شود؟

برای درمان اختلالات مفصل فکی – گیجگاهی تلاش می شود تا درمان های جراحی و تهاجمی انجام نشود. بهترین کار، روش های مراقبت شخصی مثل نوع غذای مصرفی، و عدم فشار زیاد به فک می باشد. می توان ورزش های کششی را هم در دستور کار داشت. داروهای NSAIDs هم در این راستا تاثیر دارند. اسپلینت استابیلیزان و بایت گارد هم در این اختلالات کاربرد دارند.

برای بوی بد دهان و تنفس بدبو چه کاری می توانید انجام دهید؟

برای آن که دهانتان بوی مطبوعی داشته باشد، می توانید مسواک بزنید و از نخ دندان استفاده کنید. سطح زبان را با مسواک تمیز کنید. پیاز و سیر استفاده نکنید. سیگار را ترک کنید. در سلامت لثه ها کوشا باشید. آدامس های جویدنی بدون قند استفاده کنید و در نهایت اگر علی رغم تمام این موارد، بوی بد دهان پابرجا بود، به نزد پزشک بروید.

چه عللی باعث ایجاد حساسیت در دندان ها می شود؟

نوشیدن و خوردن مواد سرد، گرم و شیرین و اسیدی می تواند باعث حساسیت دندان شود. تحلیل لثه ها، سائیدگی دندان ها از علل افزایش حساسیت دندان هستند. برای کاهش این مشکل باید از مسواک و خمیردندان های خاصی استفاده کرد. گاهی دندانپزشکان خمیردندان با فلوراید بالا را توصیه می کنند.

زخم های مخاطی دهان چیست؟

زخم های مخاطی دهان یا آفت زخم هایی است که درون دهان تشکیل می شود. زخم های مخاط دهان در زنان دو برابر بیش تر از مردان بروز می کند و به طور معمول در سن 10 تا 20 سالگی بروز می کند. هرچند ممکنست زود تر از آن هم دیده شود.

علائم اختلالات مفصل تمپورومندیبولار (مفصل گیجگاهی – فکی) TMD چیست؟

در اختلال مفصل گیجگاهی فکی، زمان مشخصی برای مدت علائم آن نمی توان متصور شد. علائم آن از مشکلات ظاهری مثل چهره ی خسته، ورم کنار صورت تا درد و صدای کلیک و قفل شدن فک، متغیر می باشد. حتی ممکن است وزوز گوش هم در این اختلال مشاهده شود.

علائم بوی بد دهان- هالیتوزیس

شما ممکن است همیشه متوجه بوی بد دهان خود نباشید. علت آن اینست که سلول های مسئول شناسائی بو در بینی بالاخره برای استشمام بو استفاده می شوند. سایر افراد ممکن است متوجه بوی دهان شما شوند و با دور شدن از شما هنگام صحبت و یا مواجهه با شما، واکنش نشان دهند.

مسائل مرتبط با بوی بد دهان و تنفس بدبو

هالیتوزیس معمولا با بهداشت بد دهان و دندان، سیگار، بیماری لثه، غذا و دارو و خشکی دهان ارتباط دارد. این حالت در صبح ممکن است طبیعی باشد. در اطفال می تواند نشانه عفونت باشد. در هر حالت می بایست مشکل زمینه ای بیمار برطرف شود.

Top