افسردگی بعد از زایمان یا baby blues به یک شرایط بالینی گفته می‌شود که در آن مادر جوان پس از به دنیا آمدن نوزادش دچار آشفتگی های هیجانی شود. این اصطلاح برای اولین بار درسال 1918 توسط Rex Beach در کتاب Winds of Chance به کاررفته است. همه ی ما می دانیم که به دنیا آوردن نوزاد برای یک مادر می تواند سبب بروز مجموعه‌ای از هیجانات شود از جمله شورو شوق، ترس، اضطراب و خوشحالی. اما در برخی از زنان تولد نوزاد باعث می شود که آن ها دچار رنج یا دپرس هیجانی شوند که به آن افسردگی پس از زایمان می گویند. در موارد نادر به شکل شدید این عارضه "سایکوز یا روانپریشی پس از زایمان" گفته می شود.

نشانه های افسردگی بعد از زایمان کدامند؟

نشانه های ناشی از این عارضه بستگی به نوع افسردگی دارد و علائم و نشانه ها متفاوتند. نشانه های افسردگی بعد از زایمان که به مدت چند روز دوام خواهد یافت عبارتند از:
  • اضطراب
  • تغییرات خلقی
  • تحریک پذیری
  • گریه
  • به هم خوردن وضعیت خواب
  • کاهش سطح تمرکز

البته افسردگی پس از زایمان می تواند به شکلی بروز کند که همان baby blues نامیده می شود اما در مواردی به تدریج نشانه ها شدت یافته و با زندگی روزانه ی فرد تداخل ایجاد می کنند. حتی توانایی مادر در مراقبت از نوزادش هم مختل می شود.

تعدادی از علائم و نشانه های افسردگی پس از زایمان
  • بیخوابی
  • از بین رفتن اشتها
  • از بین رفتن میل جنسی
  • رضایت نداشتن از زندگی
  • عصبانیت شدید و تحریک پذیری
  • کاهش سطح تحمل
  • غش

نشانه های سایکوز یا روانپریشی پس از زایمان عبارتند از:
  • گیجی و از بین رفتن قدرت تشخیص زمان و مکان
  • تشنج و توهم
  • اقدام به آسیب رساندن به خود یا نوزاد
  • پارانویا یا ترس مرضی

چرا به عارضه ی افسردگی پس از زایمان دچار می شوم؟


باید گفت که علت خاصی برای بروز این عارضه تعریف نشده است اما عوامل هیجانی و عاطفی، جسمی و مربوط به سبک زندگی نقش مهمی را ایفا می کنند.

عوامل جسمی- پس از به دنیا آوردن نوزاد بدن مادر با کاهش شدید هورمون ها از جمله هورمون استروژن و پروژسترون روبه رو می شود که به بیحالی و غش می انجامد. همچنین کاهش مقدار هورمون های غدد تیروئید هم می تواند سبب بروز افسردگی و تغییرات خلقی شود. کاهش ناگهانی حجم خون، سیستم ایمنی، رنج خون و متابولیسم هم می توانند در بروز این عارضه نقش داشته باشند.

عوامل عاطفی- زمانی که نوزاد به دنیا می آید، انرژی مادر از بین رفته و حتی نمی تواند بخوابد و در هنگام انجام دادن کار های ساده هم با مشکل رو به رو می شود. تردید داشتن در توانایی نگه داری از نوزاد، ترس از دست رفتن هویت فردی پس از زایمان و ترس از ناتوانی در کنترل زندگی هم می تواند سبب بروز افسردگی پس از زایمان شود.

عوامل مربوط به سبک زندگی- مشکلات مربوط به شیر دادن با سینه، خستگی و واماندگی، مشکلات مالی، حمایت نکردن همسر همگی می تواند به بروز افسردگی پس از زایمان بیانجامد.

چگونه می توان با این عارضه کنار آمد؟

این عارضه شرایطی نیست که بتوانید خودتان آن را درمان کنید. لازمست که درباره ی علائم و نشانه ها و راه درمان آن ها با پزشک تان مشورت کنید. هرچند در این مرحله از زندگی کمتر می توانید تغییری درشرایط زندگی ایجاد کنید که روند بهبودی را تسریع کند.
  • یک زندگی سالم را شروع کنید، در فعالیت های بدنی از جمله پیاده روی همراه با نوزاد خود شرکت کنید.
  • یک رژیم غذایی متعادل داشته باشید و مقدار مصرف میوه ها و سبزیجات تازه را افزایش دهید. از مصرف الکل دوری کنید.
  • از تنها ماندن خود داری کنید. هرچه در ذهن دارید با همسر یا دوست نزدیکتان درمیان بگذارید. اجازه ندهید که هیجاناتتان انباشته شود.
  • زمانی را به خود اختصاص دهید. سرگرمی مورد علاقه تان را انجام دهید.
گاهی اوقات این عارضه با ضعف یا نقص شخصیتی اشتباه گرفته می شود درحالی که باید بخشی از دوران پس از زایمان به شمار رود. به محض تشخیص دادن این شرایط باید درمان را شروع کنید. بنابراین، نگرانی هایتان را کنارگذاشته و زمان خوشی را با نوزاد خود سپری کنید.
 

ادامه این موضوع

آیا به افسردگی پس از زایمان دچار شدید؟

افسردگی پس از زایمان یا Baby Blues یک عارضه ی روانی است که پس از وضع حمل برای مادران پدید می آید. 70 تا 80 درصد از مادران را درگیر کرده و شدت آن در افراد مختلف، فرق دارد. نشانه ها در طول یک تا دو هفته پس از زایمان بروز می کنند و در مواردی ممکنست شدت یابند.

آیا در معرض خطر ابتلا به افسردگی پس از زایمان قرار دارید؟

اگر مادری نشانه های اضظراب و واماندگی را داشته باشد ممکنست به عارضه ای با نام افسردگی پس از زایمان دچار شده باشد. لازم است که احساسات زن مبتلا را درک کنید و طبق آن ها پاسخ داده و عمل کنید.

افسردگی بعد از زایمان و مراقبت از مادر

پس از زایمان، بیشتر زنان زود رنج می شوند. علت های متعددی سبب بروز این زود رنجی است. گاهی اوقات بر اثر ادراک زن از تولد نوزاد بروز می کند. انجام کارهای جسمانی زجر آور به نظر می رسد.

برای درمان افسردگی پس از زایمان، چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر نشانه های این بیماری بیش از دو هفته ادامه پیدا کرد، ممکن است مبتلا به افسردگی بعد از زایمان شده باشید. در این موقع باید به پزشک مراجعه کنید. اطرافیان نباید از روبرو شدن با احساسات غم بار شما ناراحتی یا بی میلی نشان بدهند.

پیشگیری از بروز افسردگی پس از زایمان

افسردگی پس از زایمان شرایطی است که در آن مادران پس از وضع حمل احساس بیقراری و اندوه می کنند. مدت زمان بروز این نشانه ها در هر فردی متفاوت است اما ممکنست که یک یا چند هفته ادامه یابد. در بیشتر موارد، نشانه های افسردگی پس از زایمان به آرامی بروز می کند.

تشخیص افسردگی پس از زایمان

افسردگی پس از زایمان زمانی وارد صحنه ی زندگی مادر می شود که عارضه ی Baby Blues تشدید یابد یا طولانی شود. همیشه به خاطر داشته باشید که تشخیص مناسب و به موقع هم به نفع شما و هم به صلاح نوزاد است.

چه کسی به افسردگی پس از زایمان دچار می شود؟

زنانی که به تازگی وضع حمل کرده اند احتمال دارد که به عارضه ی افسردگی پس از زایمان دچار شوند. اگر زنی سابقه ی قبلی ابتلا به هر نوع افسردگی یا سابقه ی سقط جنین داشته باشد بیشتر در معرض خطر ابتلا به افسردگی پس از زایمان قرار دارد.

درمان افسردگی پس از زایمان

راه های درمانی متعددی برای افسردگی پس از زایمان وجود دارد از جمله : دارو، درمان های جایگزین و درمان های خانگی. انتخاب هریک از آن ها بستگی به نیاز فرد و شدت عارضه دارد. لازمست که دوره ی درمانی را به طور کامل طی کنید حتی اگر احساس بهتر شدن داشته باشید تا از عود عارضه جلوگیری شود.

سندرم دکورون

"سندرم تازه مادرها" وضعیت دردناکی است که بر اثر التهاب تاندون مچ دست پدید می آید. در هنگام خم کردن مچ دست و بغل کردن نوزاد درد شروع شده و شدت می یابد. این عارضه درمان فوری ندارد. بهتر است از بروز آن پیشگیری کرد.

علائم و نشانه های Baby Blues

علائم و نشانه های افسردگی بعد از زایمان شبیه به انواع دیگر افسردگی است. البته علائم و نشانه ها در هر فرد بسته به نوع افسردگی که مبتلا شده، متفاوت است. در همه موارد مادران به هیچ علتی در باره ی سلامتی نوزاد نگران هستند.

علت های بروز افسردگی پس از زایمان

علت بروز افسردگی بعد از زایمان تغییر کردن سطح هورمون ها ی بدن مادر پس از زایمان است. محرومیت از حمایت خانواده و دوستان می تواند احتمال بروز افسردگی را افزایش دهد. مشکلات زناشویی هم در بروز آن موثر است.

عوامل خطر در افسردگی پس از زایمان

وقتی که این نشانه ها بدتر شوند یا Baby Blues تا 2 هفته دوام یابد، مادر از افسردگی پس از زایمان رنج می برد. با افزایش تعداد عوامل خطر باید بیشتر فعالیت کنید و بیشتر به دنبال بروز نشانه ی این عارضه باشید. گزینه های درمانی موجود است.

مشکلات جسمی و عاطفی پس از زایمان

بیشتر مادران باید زمان زیادی را صرف جمع آوری اطلاعات درباره بارداری، زایمان می کنند ولی تعداد کمی اطلاعات مربوط به مرحله ی پس از زایمان را به دست می آورند.

Top