سلامت معنوی عبارتست از یکپارچه سازی ارزش ها، افکار و اعمال. ارزشها ریشه سلامت معنوی محسوب می شوند. ارزش های ما چیستند؟ آیا به حقیقت، راستی، امانتداری، دوستی و فعالیت های اجتماعی به دید ارزش می نگریم؟ آیا می خواهیم در چارچوب این ارزش ها حرکت کنیم؟ آیا حاضریم که صرفنظر از پیامدها مطابق افکارمان عمل نماییم؟ اگر پاسخ مثبت است پس می توان گفت که دارای  سلامت معنوی هستیم.

سلامت معنوی یک احساس درونی و بصورت دانستن خود بعنوان جزئی از یک معنویت فراگیر است که در تمام ذرات جهان جاری و ساری می باشد. به تعبیری بصورت  عشق و علاقه به تمام چیزهای اطراف تعبیر می شود.

زندگی معنوی هر انسان امری فردی بوده و توسط وجدان یا صدای درون که وجوه مختلفی دارد کنترل می شود. سلامت معنوی می تواند مذهبی، فلسفی، ذاتی، خلاقانه، بخشی غیر روحانی و بخشی فلسفی باشد. دستیابی به سلامت معنوی از طریق گوش فرادادن به صدای درون یا همان وجدان میسر می باشد.

صدای درون افراد را به انجام کار درست دعوت می کند چیزی که اغلب انسان ها آنرا نادیده می گیرند. داشتن بصیرت و تبدیل اعتقادات درونی به اعمال بدون آنکه باعث صدمه یا رنجش دیگران گردد سلامت معنوی را به دنبال دارد.

نگرش مثبت در زندگی باعث سلامت روانی می شود. نگرش فردی باید دارای چارچوبی گسترده و مثبت باشد تا بتواند پیچیدگی های زندگی را کاهش داده و استرس را از فرد دور کند. چنین فردی دیگران را آسانتر می بخشد و تجربیات روحی خود را با دیگران سهیم می شود. این شیوه به شناخت کمبودها و عذرخواهی از اشتباهات و ایجاد تعادل بین احساسات درونی منجر می شود. سلامت معنوی زمانی شروع می شود که فرد تلاش می کند برای سوالاتی مثل هدف از تولد و زندگی و مسیر دستیابی به سعادت و اهداف زندگی پاسخی بیابد.

سلامت معنوی به کمک مدیتیشن، یوگا و تمرین تنفس قابل دستیابی است. در این روشها حرکات بدن و تنفس هماهنگ شده و ذهن، بدن و روح یکپارچه می شوند. گوش دادن به موسیقی، شرکت در فعالیت های فرهنگی، ابراز عشق و علاقه به نزدیکان و دوستان به گسترش سلامت معنوی کمک می کند.

مدیتیشن و تمرکز راههای میانبری برای دستیابی به سلامت معنوی هستند. تمرکز بر الگوهای تنفس و تصویر سازی ذهنی روشهایی برای آرامش ذهن و رهایی از تنش هستند. هرچند باید دانست که در مراحل ابتدایی تحت تاثیر عادات قبلی ذهنی و افکار منفی فرد در تمرینات مزبور با مشکلاتی مواجه می شود. در این رهگذر وقتی عشق و محبت روح و روان فرد را پر کند و فرد احساس کند که با کلیت جهان هستی ارتباط دارد، آرامش ذهنی به فرد دست می دهد و سلامت معنوی حاصل می شود.

افرادی که سلامت معنوی را تجربه می کنند افرادی سهل گیر بوده که از اعتقادات دیگران انتقاد نمی کنند و در آنها صبر و مراقبه و تمایل به هدایت دیگر افراد به جای تحکم در کنار احساس هدفدار بودن، مثبت گرایی و شفقت تثبیت شده است. چنین افرادی درک روشنی از درستی و نادرستی دارند و فراز و نشیب زندگی باعث سرخوردگی شان نمی شود. همچنین حاضرند برای دستیابی به سلامت معنوی  و کسب آرامش از تن آسایی بگذرند.

سلامت معنوی بدون سلامت بدنی، سلامت احساس، سلامت محیطی و مالی قابل دستیابی نیست. این حقیقت نیز وجود دارد که این نوع از سلامت بر دیگر انواع سلامت مقدم است.
 

ادامه این موضوع

انواع سلامت

بهداشت روان مقوله ایست مشتمل بر ده نوع سلامت، که تاکیدی بر چند جانبه بودن سلامت است. دستیابی به نوعی از سلامت باعث می شود که فرد به کسب دیگر انواع از سلامت ترغیب شود تا و سلامت عام به صورت مرحله ای بدست بیاید.

بهداشت روان

بهداشت روان به ترکیبی از تندرستی روانی، فیزیکی و احساسی اتلاق می گردد. بهداشت روان به معنی توانایی برقراری تعادل در زندگی و تمرکز بر امور یدی و همچنین برقراری ارتباط سالم با اطرافیان و تعادل درونی می شود. استرس اختلالات هیجانی، بیماری های فیزیکی و بسیاری از عوامل دیگر نیز می تواند باعث از دست رفتن بهداشت روانی شود

بهداشت روان و زنان

سلامتی زنان به اندازه ی سلامتی مردان اهمیت دارد. در کل ورزش کافی، معاینه ی پزشکی منظم، سلامت جسمانی و هیجانی برای سلامتی زن و خانواده او اهمیت دارند. در حالی که ورزش سلامتی جسمانی را تقویت می کند یوگا و دارو به تقویت ذهن پرداخته و او را تندرست نگاه می دارد.

چرخ سلامت

چرخ سلامت بوسیله دکتر بیل هتلر برای معرفی جنبه های مختلف سلامت مطرح گردید. مدل ابتدایی این چرخ یک شش وجهی بود که با اضافه شدن مفاهیم جدید به سلامت به مرور تبدیل به یک دایره شد. مرکز این چرخ صفر و خط محیطی آن 10 منظور می شود. بر اساس سطح سلامت فرد، به صورت میزان گردی این چرخ مشخص شده و عدم تعادل در آن معرف کمبود سلامت در یک یا چند جنبه سلامتی می باشد که باید رفع گردند.

خواب کامل

خواب کامل به حالت خوبی از تندرستی اطلاق می گردد که شخص می تواند بدون هیچ گونه اختلالی در طول شب ها بخوابد و از نظر وضعیت جسمانی و ذهنی در شرایط راحت و خوبی قرار گیرد. خرناس در خواب، ایجاد سرو صدا در خواب، شرایط بالینی، اضطراب در خواب می تواند باعث ایجاد الگوهای خواب نامناسب و از این رو اختلال در خواب کامل می گردد. انجام تمارین ریلکسیشن و داشتن کشش و راحت در طول خواب و دور کردن ذهن از نگرانی ها و تشویش های ذهنی می تواند موجب خواب کامل گردد.

سلامت اجتماعي

سلامت اجتماعي، توانايي فرد در ارتباط بر قرار کردن با ديگر افراد پيرامون خود است. یعنی بنا کردن روابطي سالم با افراد ديگر. نشان دادن عشق، علاقه و همدلي به ديگران، کمک به ديگران در زمان نياز، مواردي هستند که سلامت اجتماعي را بهبود مي‌بخشند.

سلامت احساسي

سلامت احساسي مبناي سلامت ذهني است. زماني که فرد بطور خود آگاه احساسات مثبت را تجربه و حفظ نمايد مي‌تواند چنين سلامتي را تجربه کند. افرادي که تلاشي مستمر براي بهبود زندگي خود، انگيزش يا تصورات مثبت از خويشتن داشته باشند نيز سلامت احساسي را تجربه مي‌کنند. احساسات و واکنش‌هاي منفي باعث استرس شده و تعادل احساسي را از بين مي‌برد.

سلامت بدني

سلامت بدني در گرو مراقبت فرد از بدن و ذهن خود است. تمرينات ورزشي منظم، تغذيه مناسب، عادات مخرب و تعادل احساسي عواملي هستند که سلامت بدني را کنترل مي‌کنند. همة انواع سلامت از سلامت بدني ناشي مي‌شوند.

سلامت جسمانی

سلامت جسمانی کلا حول موضوع دوری از بیماری و قرار داشتن در شرایط جسمانی مناسب می چرخد. سبک زندگی و تمرینات بدنی در این ارتباط اهمیت بالایی دارند. سلامت روان و احساس نیز با سلامت جسمانی مرتبط هستند.

سلامت درون

سلامت درون عبارتست از ارزیابی شخص از میزان رضایتمندی از زندگی خود. تمول، بهداشت، فراست، شان اجتماعی، سلامت بدن، ذهن و احساس نمی توانند در انزوا سلامت درون را باعث شوند. دستیابی به ادراکی از سلامت در تمام جنبه های زندگی باعث می شود که فرد سلامت درون را تجربه کند.

سلامت ذهن

سلامت ذهن با افزایش مهارت های ذهنی ارتباط دارد. فردی که ذهنش را با انتخاب موضوعات سخت و تحریک ذهنی تمرین دهد سلامت ذهن را تجربه خواهد کرد. سلامت ذهن چارچوبی مثبت برای تفکر ایجاد کرده و به تطابق فرد با شرایط کمک می کند.

سلامت شغلی و کاری

سلامت شغلی به حفظ تعادل محیط کار و بهبود مهارتها براساس نیازهای روزافزون بازار کار مربوط می شود. این موضوع به اعتماد به نفس در زمینه کار، سلامت شغلی و حفظ فرد در عرصه رقابت شغلی می انجامد.

سلامت مالی فردی

سلامت مالی فردی به سلامت شغلی بستگی دارد. سرمایه گذاری صحیح و دقیق، برنامه‌ریزی موثر و نظارت جامع بر سرمایه جنبه های اصلی سلامت مالی را شکل می دهند. سلامت مالی فردی تماما حول شناخت سرمایه و نحوه گردش آن می چرخد.

سلامت محيطي

سلامت محيطي، سلامتي است که از طبيعت سرچشمه مي‌گيرد و به درون زندگي انسان جاري مي‌شود. سلامت محيط، حول موضوع ارتباط مستمر با طبيعت و احترام به طبيعت مي‌چرخد. اين نوع سلامت در وهلة اول با حفظ و نگهداري محيط پيراموني بلافصل انسان مثل پاکيزگي محيط خانه شروع شده و به موضوعات گسترده‌تري مثل انجام وظايف بعنوان يک انسان نسبت به طبيعت و جهان هستي منتهي مي‌شود.

مردان و بهداشت روان

موضوع سلامت مردان شامل مباحث سلامت روانی، فیزیکی، احساسی، مالی و دیگر انواع سلامت می گردد. مردان باید در صورت مشاهده علایم غیر معمول با هشیاری و با کمک پزشک به مراقبت از سلامت روانی، فیزیکی و احساسی خود بپردازند. علاوه بر این باید سرکوب نکردن احساسات و شرکت در فعالیت های اجتماعی برای تامین نیازهای روحی و احساسی را بیاموزند.

ورزش و سلامت

سلامت و تمرينات بدني ارتباط دروني يا يکديگر دارند. تمرينات هوازي مثل دويدن، پياده‌روي، دوچرخه‌سواري و کوهپيمايي به بدن کمک مي‌کنند تا در شرايط مناسب باقی بماند. تمريناتي که حرکت و فعاليت عضلاني و انعطاف را بهبود مي‌بخشند مثل چي، يوگا، وزنه‌برداري و رقص نيز براي سلامت بدني ضروري‌اند.

Top