سلامت به صورت سلامت فراگیر ذهن و بدن یعنی یکپارچگی روح، بدن و ذهن تعریف می شود. در این رهگذر رضایت فرد از زندگی و دسترسی به نیازهای اولیه مثل خوراک، پوشاک و مسکن  سنگ بنای سلامت می باشند. بعد از این مرحله رضایت مندی ذهنی جستجو می شود که به نوبه خود جستجویی در درون افراد را هدایت می کند که باعث بهبود کیفیت زندگی می شود. چنین بهبودی خود را به شکل احساس ارتباط با محیط و ایجاد حس سلامت نشان می دهد.

سلامت به ده نوع تقسیم می شود. این تقسیم بندی بر اساس جنبه های بدن، روان، کار، محیط زندگی، نزدیکان، پول و مجموعی از این فاکتورها انجام گرفته است. این ده نوع سلامت عبارتند از سلامت بدن، سلامت مالی، سلامت روح، سلامت محیطی، سلامت ذهن، سلامت شغلی، سلامت اجتماعی، سلامت پزشکی، سلامت هوشی و سلامت معنوی.

تغذیه مناسب، تمرینات بدنی نامنظم، خواب کافی و درمان به هنگام بیماری ها سلامت بدن را تضمین می کند. حفظ تناسب اندام و بهداشت راز و رمز سلامت بدنی است.

سلامت احساس بوسیله کنترل احساس در شرایط استرس زا حاصل می شود. توانایی حفظ شادی، لذت، اعتماد به نفس و مثبت نگری نقش اساسی در سلامت روان ایفا می کند. در سلامت عام نقش سلامت احساس پررنگ است چرا که اغلب افراد تحت شرایط سخت دچار استرس شده و درماندگی عاطفی و احساسی را تجربه می کنند که خود می تواند سلامت بدن را متاثر کند.

سلامت ذهن آمیزه ای از مفاهیم سلامت هوش و احساس است. این نوع سلامت به ساخت چارچوبی مثبت برای ذهن و رضایت خاطر ذهنی می پردازد. فعالیت های ذهنی و بدنی می تواند مغز را فعال نگه دارد.

سلامت روح نه به عادات مذهبی فرد یا نوع اعتقادات بلکه به توانایی فرد در تشخیص درون، شناخت هدف و ماهیت زندگی و احترام به اعتقادات دیگران مربوط می شود.

سلامت هوشی به ذهن مرتبط است. فعالیت های چالشی و شبیه سازی ذهنی احساس سلامت هوشی را بوجود می آورد. مطالعه کتاب های مناسب و شرکت در فعالیت های چالشی ذهنی نیز در این رابطه موثرند.

سلامت محیطی به ارتباط فرد با محیط پیرامون مربوط می شود. در این رهگذر سلامت محیطی بصورت توانایی زندگی در اکوسیستم طبیعی بدون صدمه به آن تعریف می شود. محیط زیست تحت تاثیر فعالیت های بشر و مصرف پلاستیک، سوخت های فسیلی و تخریب منابع طبیعی انرژی دچار صدمات فراوانی شده است. تشریک مساعی افرادی با سلامت محیطی به حفاظت از محیط زیست و طبیعت می انجامد و جهان را جای بهتری برای زندگی می سازد.

سلامت اجتماعی به توانایی فرد در برقراری رابطه دوستانه با نزدیکان، دوستان و آشنایان مربوط می شود. شرکت در فعالیت های اجتماعی، سهیم شدن در توسعه اجتماعی و مسائل مبتلا به  جامعه سلامت اجتماعی را در افراد تقویت می کند. سلامت مالی و شغلی به محیط کاری فرد مربوط بوده و بر مبنای رشد شغلی و افزایش کارایی حرفه ای افراد تعریف می شود. سرمایه گذاری صحیح با سود معقول، اجتناب از دیون و وام و تعادل بین دخل و خرج احساس سلامت مالی را بوجود می آورد.

سلامت موضوعی چند بعدی است. بعضی از جنبه های سلامت با یکدیگر همپوشانی دارند. برای مثال سلامت ذهن، هوش و احساس به وضعیت مغزی افراد مرتبط بوده و به تمرین و ممارست ذهنی نیاز دارد. همچنین سلامت مالی ارتباطی تنگاتنگ با سلامت احساس داشته و سلامت احساس نیز متاثر از سلامت اجتماعی است. لذا تمرکز بر یک جنبه از سلامت ممکن است اما نمی توان آنرا به صورت منزوی و جدا از دیگر جنبه ها دانست و تنها به رشد آن اهمیت داد.
 

ادامه این موضوع

بهداشت روان

بهداشت روان به ترکیبی از تندرستی روانی، فیزیکی و احساسی اتلاق می گردد. بهداشت روان به معنی توانایی برقراری تعادل در زندگی و تمرکز بر امور یدی و همچنین برقراری ارتباط سالم با اطرافیان و تعادل درونی می شود. استرس اختلالات هیجانی، بیماری های فیزیکی و بسیاری از عوامل دیگر نیز می تواند باعث از دست رفتن بهداشت روانی شود

بهداشت روان و زنان

سلامتی زنان به اندازه ی سلامتی مردان اهمیت دارد. در کل ورزش کافی، معاینه ی پزشکی منظم، سلامت جسمانی و هیجانی برای سلامتی زن و خانواده او اهمیت دارند. در حالی که ورزش سلامتی جسمانی را تقویت می کند یوگا و دارو به تقویت ذهن پرداخته و او را تندرست نگاه می دارد.

چرخ سلامت

چرخ سلامت بوسیله دکتر بیل هتلر برای معرفی جنبه های مختلف سلامت مطرح گردید. مدل ابتدایی این چرخ یک شش وجهی بود که با اضافه شدن مفاهیم جدید به سلامت به مرور تبدیل به یک دایره شد. مرکز این چرخ صفر و خط محیطی آن 10 منظور می شود. بر اساس سطح سلامت فرد، به صورت میزان گردی این چرخ مشخص شده و عدم تعادل در آن معرف کمبود سلامت در یک یا چند جنبه سلامتی می باشد که باید رفع گردند.

خواب کامل

خواب کامل به حالت خوبی از تندرستی اطلاق می گردد که شخص می تواند بدون هیچ گونه اختلالی در طول شب ها بخوابد و از نظر وضعیت جسمانی و ذهنی در شرایط راحت و خوبی قرار گیرد. خرناس در خواب، ایجاد سرو صدا در خواب، شرایط بالینی، اضطراب در خواب می تواند باعث ایجاد الگوهای خواب نامناسب و از این رو اختلال در خواب کامل می گردد. انجام تمارین ریلکسیشن و داشتن کشش و راحت در طول خواب و دور کردن ذهن از نگرانی ها و تشویش های ذهنی می تواند موجب خواب کامل گردد.

سلامت اجتماعي

سلامت اجتماعي، توانايي فرد در ارتباط بر قرار کردن با ديگر افراد پيرامون خود است. یعنی بنا کردن روابطي سالم با افراد ديگر. نشان دادن عشق، علاقه و همدلي به ديگران، کمک به ديگران در زمان نياز، مواردي هستند که سلامت اجتماعي را بهبود مي‌بخشند.

سلامت احساسي

سلامت احساسي مبناي سلامت ذهني است. زماني که فرد بطور خود آگاه احساسات مثبت را تجربه و حفظ نمايد مي‌تواند چنين سلامتي را تجربه کند. افرادي که تلاشي مستمر براي بهبود زندگي خود، انگيزش يا تصورات مثبت از خويشتن داشته باشند نيز سلامت احساسي را تجربه مي‌کنند. احساسات و واکنش‌هاي منفي باعث استرس شده و تعادل احساسي را از بين مي‌برد.

سلامت بدني

سلامت بدني در گرو مراقبت فرد از بدن و ذهن خود است. تمرينات ورزشي منظم، تغذيه مناسب، عادات مخرب و تعادل احساسي عواملي هستند که سلامت بدني را کنترل مي‌کنند. همة انواع سلامت از سلامت بدني ناشي مي‌شوند.

سلامت جسمانی

سلامت جسمانی کلا حول موضوع دوری از بیماری و قرار داشتن در شرایط جسمانی مناسب می چرخد. سبک زندگی و تمرینات بدنی در این ارتباط اهمیت بالایی دارند. سلامت روان و احساس نیز با سلامت جسمانی مرتبط هستند.

سلامت درون

سلامت درون عبارتست از ارزیابی شخص از میزان رضایتمندی از زندگی خود. تمول، بهداشت، فراست، شان اجتماعی، سلامت بدن، ذهن و احساس نمی توانند در انزوا سلامت درون را باعث شوند. دستیابی به ادراکی از سلامت در تمام جنبه های زندگی باعث می شود که فرد سلامت درون را تجربه کند.

سلامت ذهن

سلامت ذهن با افزایش مهارت های ذهنی ارتباط دارد. فردی که ذهنش را با انتخاب موضوعات سخت و تحریک ذهنی تمرین دهد سلامت ذهن را تجربه خواهد کرد. سلامت ذهن چارچوبی مثبت برای تفکر ایجاد کرده و به تطابق فرد با شرایط کمک می کند.

سلامت شغلی و کاری

سلامت شغلی به حفظ تعادل محیط کار و بهبود مهارتها براساس نیازهای روزافزون بازار کار مربوط می شود. این موضوع به اعتماد به نفس در زمینه کار، سلامت شغلی و حفظ فرد در عرصه رقابت شغلی می انجامد.

سلامت مالی فردی

سلامت مالی فردی به سلامت شغلی بستگی دارد. سرمایه گذاری صحیح و دقیق، برنامه‌ریزی موثر و نظارت جامع بر سرمایه جنبه های اصلی سلامت مالی را شکل می دهند. سلامت مالی فردی تماما حول شناخت سرمایه و نحوه گردش آن می چرخد.

سلامت محيطي

سلامت محيطي، سلامتي است که از طبيعت سرچشمه مي‌گيرد و به درون زندگي انسان جاري مي‌شود. سلامت محيط، حول موضوع ارتباط مستمر با طبيعت و احترام به طبيعت مي‌چرخد. اين نوع سلامت در وهلة اول با حفظ و نگهداري محيط پيراموني بلافصل انسان مثل پاکيزگي محيط خانه شروع شده و به موضوعات گسترده‌تري مثل انجام وظايف بعنوان يک انسان نسبت به طبيعت و جهان هستي منتهي مي‌شود.

سلامت معنوی

سلامت معنوی حاصل یکپارچگی ارزش ها، افکار و اعمال فرد می باشد. این موضوع هدفی شخصی بوده و می تواند جدا از دستیابی به سایر جنبه های سلامت بطور مستقل حاصل گردد. هرچند به نظر می رسد دیگر انواع سلامتی در پی سلامت معنوی حاصل می گردد.

مردان و بهداشت روان

موضوع سلامت مردان شامل مباحث سلامت روانی، فیزیکی، احساسی، مالی و دیگر انواع سلامت می گردد. مردان باید در صورت مشاهده علایم غیر معمول با هشیاری و با کمک پزشک به مراقبت از سلامت روانی، فیزیکی و احساسی خود بپردازند. علاوه بر این باید سرکوب نکردن احساسات و شرکت در فعالیت های اجتماعی برای تامین نیازهای روحی و احساسی را بیاموزند.

ورزش و سلامت

سلامت و تمرينات بدني ارتباط دروني يا يکديگر دارند. تمرينات هوازي مثل دويدن، پياده‌روي، دوچرخه‌سواري و کوهپيمايي به بدن کمک مي‌کنند تا در شرايط مناسب باقی بماند. تمريناتي که حرکت و فعاليت عضلاني و انعطاف را بهبود مي‌بخشند مثل چي، يوگا، وزنه‌برداري و رقص نيز براي سلامت بدني ضروري‌اند.

Top